1.026 metroko altuerarekin, Monte Oiz ez da ez Euskadiko ezta Bizkaiako tontorrik altuena, baina askorentzat lurraldeko begiratoki onena da. Bere kokapen isolatuari esker, egun argietan Kantauri itsasotik Sierra de la Demanda mendilerroetaraino ikusteko aukera ematen du, baita Reinosatik Pirinioetaraino ere.

​

Bere ikuspegi zabalek eta zabaltasun sentsazioak leku berezi bihurtzen dute Oiz. Paisaia handiak gustuko badituzu, geldialdi bat egin, arnasa hartu eta Bizkaia goitik behera begiratzeko tokia da.

 

BOZINEREN MENDIETAKO BAT

​

Oiz mendia Bizkaiko mendi bozinerotako bat da; antzina, tontor hauetatik iragartzen zen Bizkaiko Jaurerriko Batzar Nagusien deialdia. Gorbeia, Kolitza, Ganekogorta eta Sollube mendiekin batera, Oizek lurraldearen historiari eta identitateari lotutako balio sinbolikoa gordetzen du.

​

Gainera, tontorretik gertu Amabirginebaso eta Iturrizurigane trikuharriak aurkituko dituzu; horrek erakusten du milaka urtez artzain eta nekazariek erabili izan dituztela inguru hauek.

 

HISTORIA, MITOA ETA TRADIZIOA

​

Monte Oiz mendiak oroimen kolektiboan iltzatuta geratu den pasarte bat ere badu. 1985eko otsailean, Madril eta Bilbo arteko hegaldia egiten zuen hegazkin batek istripua izan zuen tontorreko antena baten kontra talka eginda, eta gertakariak arrasto sakona utzi zuen Euskadin.

​

Bestalde, Oiz euskal mitologiari estuki lotutako mendia da. Kondairaren arabera, Mari jainkosa, mendietako nagusia, aldian-aldian Anbototik Oizera lekualdatzen zen, eta haren presentziak inguruko uzten eta baserrien bizitzan eragina zuela esaten da.

​

Sinesmen zaharren eta tradizio erlijiosoaren arteko uztarketa horren adierazgarri, tontorretik gertu San Cristóbal de Oiz ermita dago. Gaur egun ere, inguru hau topagune izaten jarraitzen du, esaterako Munitibartik uztailean egiten den erromerian.

​